Lokata bankowa

Lokata bankowa – jest to umowa między bankiem a klientem dotycząca lokowania środków pieniężnych zawierana na czas określony. Bank zobowiązuje się wypłacić kapitał wraz z odsetkami na koniec okresu umowy.Lokaty dzielą się na odnawialne i nieodnawialne. Przy pierwszej opcji po upływie terminu lokata jest automatycznie odnawiana. W przypadku tych drugich po upływie terminu środki zostają zwrócone klientowi.Lokata bankowa jest jedną z najbezpieczniejszych form oszczędzania. Inwestując w lokatę, po prostu nie można stracić. W praktyce podpisanie umowy lokaty wiąże się ze zdeponowaniem w banku określonej sumy pieniędzy. W zamian za umożliwienie mu dysponowanie naszym kapitałem, bank wypłaca odpowiednio wysokie odsetki.Bardzo ważne jest to, że umowa na lokatę zawierana jest na określony czas. Pieniądze są w tym czasie są zamrożone i klient nie może z nich korzystać, a zerwanie takiej lokaty przed terminem skutkuje utratą odsetek, a czasem nawet koniecznością opłacenia dodatkowej kary, dlatego na takie rozwiązanie należy decydować się tylko w bardzo awaryjnych sytuacjach. Lokaty są stosunkowo wysoko oprocentowane, ponieważ bankom zależy na tym, by jak najwięcej klientów z nich korzystało. Pozyskane w ten sposób środki służą zwykle do finansowania kredytów udzielanych innym klientom banku. Lokaty to jedna z najbezpieczniejszych form inwestycji, znacznie pewniejsza od zakupu akcji czy inwestowania w fundusze inwestycyjne. Wszystkie lokaty zakładane w bankach zarejestrowanych w Polsce są objęte Bankowym Funduszem Gwarancyjnym, co oznacza, że w praktyce zainwestowane w nie pieniądze zwyczajnie nie mogą przepaść. Dla wygody klientów wprowadzane są różne formy lokat, różniące się między sobą chociażby czasem trwania. Możemy wybierać także między lokatami progresywnymi (lokaty o zmiennym oprocentowaniu) i lokatami o stałym oprocentowaniu, a także lokatami odnawialnymi i nieodnawialnymi.

Rodzaje lokat

W zależności od poszczególnych cech wspólnych typów lokat możemy dokonać ich podziału na następujące grupy:
- lokaty krótko i długoterminowe: za lokatę krótkoterminową uważa się każdą lokatę, której termin nie przekracza okresu jednego roku, np. 3, 6, 9 i 12 miesięcy. Lokatami długoterminowymi będą więc zobowiązania dłuższe, przy czym rzadko obecnie spotyka się oferty lokat, których długość przekraczałaby 6 lat.
- lokaty jednorazowe i odnawialne: lokata jednorazowa, to jak sama nazwa wskazuje lokata, która nie ulegnie automatycznemu przedłużeniu, a całość kwoty plus wygenerowane odsetki zostaną przekazane klientowi wraz z upływem terminu lokaty. W przypadku lokaty odnawialnej, o ile nie ustalono inaczej, zostanie ona po zakończeniu terminu lokaty automatycznie przedłużona o kolejny okres.

Typy lokat

Ze względu na charakterystyczne cechy poszczególnych lokat wyodrębnić możemy dodatkowo między innymi:
- lokata terminowa– to o nią chodzi najczęściej, jeśli myślimy o lokacie bankowej. W jej przypadku klient przekazuje daną wartość pieniędzy, które po upływie określonego czasu powiększone zostają o należne odsetki. Co ważne, kapitalizacja (naliczenie) odsetek dokonywana jest po zakończeniu okresu lokacyjnego.
- lokata jednodniowa - dzienna: popularny do niedawna typ lokaty, co powiązane było z ominięciem tzw. podatku Belki – podatku od zysków kapitałowych. W jej przypadku kapitalizacja odsetek odbywa się w trybie dziennym, a sama lokata automatycznie odnawiana jest na kolejny dzień aż do momentu osiągnięcia zapisanego w umowie terminu końcowego lokaty. Jest to, z racji zmiany podstawy prawnej, obecnie rzadziej spotykany typ lokaty – na popularności zyskała za to tzw. polislokata, która posiadając cechy lokaty, faktycznie jest jednak umową ubezpieczeniową, przez co zysk z niej również nie podlega opodatkowaniu.
- lokata progresywna: to co szczególnego niesie z sobą skorzystanie z tego typu lokaty, to możliwość dopłacania kolejnych środków do wcześniej zdeponowanych w ramach lokaty pieniędzy. Najważniejszymi zaletami tego typu lokat jest to, że nie istnieje konieczność podpisywania wielu umów o lokatę oraz fakt, że podwyższenie środków lokaty powiązane jest także ze wzrostem naliczanego do naszego kapitału oprocentowania.
- lokata dynamiczna: co rzadkie, pozwala na dowolne wypłacanie środków lokaty – odsetki naliczane są w takim przypadku proporcjonalnie do okresu, w jakim dana wartość pieniędzy przetrzymywana była na lokacie. Dodatkowo oprocentowanie lokaty wzrasta wraz z czasem jej trwania, jednak jego wartość jest zazwyczaj niższa od tej stosowanej przy standardowej lokacie terminowej.
- lokata call: jej cechą charakterystyczną jest to, że jest ona zawierana na rachunku klienta w momencie, gdy wielkość zgromadzonych tam środków przekroczy daną wartość minimalną. Trwa ona tak długo, jak na rachunku znajdują się środki przekraczające wspomnianą wartość minimalną lub umowa lokacyjna wypowiedziana zostanie przez klienta.
- lokata rentierska: to z założenia najczęściej lokata długoterminowa, w przypadku której odsetki wypłacane są nie na końcu, a na początku okresu lokaty, czyli przy zawarciu umowy o lokatę. Barierą do skorzystania z niej jest zazwyczaj wpłata wysokiej kwoty, umożliwiającej zawarcie lokaty rentierskiej.
- lokata nocna: to tak zwana lokata overnight, gdzie środki po przekroczeniu danej wartości minimalnej podlegają oprocentowaniu w trakcie trwania nocy – w dzień są w całości dostępne dla klienta. Choć lokaty overnight znajdują się obecnie także w ofercie skierowanej do klientów indywidualnych, to największą popularnością cieszą się z racji swojego charakteru wśród przedsiębiorców.
- lokata elektroniczna: lokata zawierana samodzielnie przez klienta z wykorzystaniem internetowego systemu bankowego. W jej przypadku zdarza się, że jej oprocentowanie jest wyższe niż w przypadku lokaty zawieranej w oddziale instytucji finansowej.

Jak samemu policzyć zysk z lokaty?

Obliczanie zysku z lokaty jest częstym zadaniem maturalnym z matematyki na poziomie podstawowym. Aby to obliczyć korzystamy z następującego wzoru:

wzór
gdzie:

wn – kwota końcowa
w0 – kwota wpłacona na początku
p – oprocentowanie
n – liczba okresów kiedy będą naliczane odsetki

Jeżeli konto ma kapitalizację roczną, to n równe jest ilości lat w których oszczędzamy. Jeśli kapitalizacja następuje trzy razy w roku (czyli co 4 miesiące), to procent musimy podzielić na trzy, a liczba kapitalizacji (n) w ciągu roku wynosi wtedy 3, w ciągu dwóch lat 6, a np. w ciągu 16 miesięcy n=4 (bo 4 razy występuje okres 4 miesięcy).

Czy pieniądze ulokowane na lokatach w polskich bankach są bezpieczne?

Na szczęście odpowiedź na tak postawione pytanie brzmi: tak. W dużej mierze przyczynia się do tego restrykcyjna działalność KNF, brak w portfelach polskich banków obligacji krajów zagrożonych bankructwem oraz rozwój gospodarczy. Dodatkowo o bezpieczeństwo naszych pieniędzy dba Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Wszystkie depozyty zgromadzone w bankach mających siedzibę na terenie Polski podlegają jego ochronie. Jeszcze trzy lata temu gwarancji podlegało 90 procent depozytu w złotych do równowartości 22 500 euro. W momencie wybuchu kryzysu finansowego w 2008 roku, większość krajów szybko zwiększyło te gwarancje do 100 procentów i do wartości 50 000 euro. Celem takiego posunięcia było uniknięcie masowej wypłaty gotówki z banków przez zaniepokojonych klientów. Od 2011 roku, dla jeszcze większego komfortu klientów, gwarancje BFG zostały zwiększone do 100 000 euro. A czas wypłaty środków skrócony z trzech miesięcy do 20 dni. W związku z tym, że mamy zdrowy system bankowy i dobrze zabezpieczony fundusz gwarancyjny, nie musimy się obawiać o nasze oszczędności zgromadzone na rachunkach bankowych. Na pewno są one tam bezpieczne, dużo bardziej niż w przysłowiowej skarpecie. Lista banków objętych ochroną Bankowego Funduszu Gwarancyjnego znajduje się pod tym adresem.
Mimo iż oprocentowanie nie jest może najwyższe obecnie to przynajmniej większość lokat powinna ochronić nasze środki także przed inflacją.